اقدامات لازم برای کاهش خطرات و خسارات ناشی از زلزله
فهرست مطالب
چه اقداماتی برای کاهش خطرات و خسارات ناشی از زلزله باید انجام داد؟
زمین لزره یکی از مخرب ترین و ترسانک ترین حوادث طبیعی می باشد که در هنگام وقوع آن علاوه بر خسارات جانی، خسارات مالی جبران ناپذیری بر جای می گذارد. مطابق با آماری های جهانی در 27 سال گذشته حدود 3.5 میلیون نفر جان خود را در اثر وقوع بلای طبیعی از دست داده اند و خسارات مالی ناشی از وقوع آن بالغ بر 240میلیارد دلار بوده است.
درصد بالایی از مرگ و میرهای ناشی از وقوع زلزله در اثر عواملی مانند ریزش ساختمانها، انفجارهای ناشی از نشت گاز و… رخ می دهند که لازم است تدابیری برای جلوگیری از وقوع این حوادث و کاهش خطرات و خسارات ناشی از زلزله در نظر گرفته شده است.
کشور ما ایران به علت اینکه روی کمربند زلزله قرار گرفته است و حدود 86 درصد کشور زلزله خیز می باشد بنابراین باید برنامه ریزی های لازم برای کاهش خطرات و خسارات ناشی از زلزله در نظر گرفته شود.
از جمله اقدامات مهمی که برایکاهش خطرات و خسارات ناشی از زلزله باید انجام شود شامل بنای ساختمان های مستحکم و براساس ضوابط و استانداردهای، افزایش آگاهی مردم نسبت به حفظ خونسردی در هنگام خطر و انجام رفتارهای ایمن، نصب شیر حساس به زلزله بر روی کنتور ورودی گاز ساختمان برای جلوگیری از خطر نشت گاز و انفجارهای احتمالی و…. می باشد.
زمین لرزه یا زلزله چیست و چگونه رخ می دهد؟
زلزله به لزرش و تکان خوردن زمین گفته می شود که به علت رها شدن انرژی زمین اتفاق می افتد. بزرگی یک زلزله بستگی به انرژی دارد که توسط زمین رها می شود. زلزله های با بزرگی ۳ ریشتر و کمتر غیر محسوس می باشد و زلزله های بزرگتر از 6 ریشتر بسیار بزرگ بوده و ممکن است خسارات جبران ناپذیری به بار آورند. در واقع هرچقدر عمق زمین لرزه بیشتر باشد، زلزله آسیب کمتری را ایجاد می کند.
قبل از وقوع زلزله چه اقداماتی باید انجام شود؟
همیشه گفته اند پیشگری بهتر از درمان است بنابراین لازم است قبل از وقوع هر اتفاقی، اقدامات پیشگیرانه که مانع از بروز خسارات می شود انجام شود. مثلا شناخت وضعیت ایمنی محل زندگی و کارمان و تلاش برای رفع مخاطرات آنها از اقداماتی است که باید قبل از وقوع زلزله انجام داد تا به کاهش خطرات و خسارات ناشی از زلزله کمک نمود. این اقدامات شامل موارد زیر می باشد:
- در هنگام خرید و اجاره منزل دقت شود که ساختمان از ایمنی کافی برخوردار بوده و مستحکم باشد و در صورت رخداد زلزله احتمال آسیب ساختمان و خسارات جانی و مالی پایین می آید.
- درباره نقاط خطرناک و نا ایمن محل زندگی خود اطلاعات کافی کسب نمایید در این صورت در هنگام بروز خطر، امکان گریز از مکان های خطرناک وجود دارد.
- در صورت بروز چند پیش زلزله خفیف آگاه باشید که ممکن است زلزله بزرگی پیش رو باشد از این رو مقداری مواد خوراکی ضروری، آب، جعبه کمک های اولیه، مقداری لباس مناسب، پتو و چادر مسافرتی جهت اسکان و… در مکانی امن که بعدا امکان دسترسی به آن برایتان ممکن باشد قرار دهید.
- اجزای گازی مانند آبگرمکن و اجزای غیرسازه ای مانند لوستر، کمد، بوفه، قاب ها، قفسه ها و… لازم است که مقاوم سازی شوند و به دیوار محکم شوند و از سقوط این اجسام و بروز خسارات جانی و مالی در هنگام وقوع زلزله جلوگیری شود.
- ظروف شکستنی مانند بلور و چینی را در طبقات پایین کابینتها قرار دهید زیرا اگر زلزله شدید باشد امکان دارد که این اشیا از درون کابینت ها بیرون بریزند.
- برای کاهش خطرات و خسارات ناشی از زلزله بهتر است افراد آموزش های مربوط به کمک های اولیه، عملیات امداد و نجات و … را کسب نموده تا در هنگام بروز حادثه به حفظ جان خود و دیگران کمک نمایند.
- اگر سقف و یا دیوار منزلتان شکاف عمیق و یا سوراخ بزرگی دارد در اولین فرصت نسبت به تعمیر و مقاوم سازی آن اقدام نمایید.
- کسب آگاهی های لازم در خصوص خطر زلزله و توجه به اخبار منتشر شده از مراجع موثق
- الزام آموزش و تمرین در خصوص روش های پناه گیری به منظور کاهش صدمات در هنگام وقوع زلزله
- اقلام قابل اشتعال مانند پیک نیک، کپسول گاز، انواع اسپری ها مانند حشره کش را در مکان های امن قرار دهید.
- اقلام ضروری و کیف ایمنی در منزل قرار داده شود تا در صورت بروز زلزله نیازهای اولیه طی چند روز ابتدایی رفع شود.
- نصب شیر حساس به زلزله بر روی کنتور گاز ورودی ساختمان امری ضروری است زیرا مکانیسم عملکرد شیر حساس به زلزله به این صورت می باشد که در صورت وقوع زلزله تا یک مقدار مشخص شیر حساس به زلزله عمل کرده و جریان گاز را قطع کرده و از نشت گاز و عواقب ناشی از آن مانند انفجار یا آتش سوزی جلوگیری می نماید.
- اگر سیم کشی های منزل یا محل کارتان معیوب است و یا امکان نشت گاز اتصالات وجود دارد در اولین فرصت نسبت به رفع آنها اقدام نمایید زیرا اگر زلزله رخ دهد امکان آتش سوزی آنها وجود دارد.
- تهیه لوازم اطفای حریق مانند کپسول آتش نشانی و آموزش کار با آنها ضروری است تا اگر آتش سوزی اتفاق افتاد از گسترش آتش جلوگیری شود.
- با بیمه نمودن منزل در برابر زلزله و آتش سوزی از خسارات مالی مربوط به این حوادث بکاهید.
در هنگام وقوع زلزله چکار کنم؟
وقتی زلزله رخ می دهد به علت مهیب و ترسناک بودن آن بسیاری از افراد کنترل خود را از دست می دهد و خیلی مواقع شاهد اخبار بوده ایم که با بروز زلزله ای با ریشتر کم که عموما خطری هم نداشته برخی افراد ترسیده و با عدم کنترل خود برای خودشان حوادثی به وجود آورده اند. بنابراین اولین و مهمترین مساله ای که همه افراد باید برای کاهش خطرات و خسارات ناشی از زلزله مد نظر داشته باشند مسئله حفظ خونسردی و کنترل ترس و وحشت می باشد تا بتوان با تمرکز عقلانی بهترین تصمیم را برای نجات جان خود و بقیه افراد خانواده گرفت. در ادامه به بررسی برخی از این اقدامات می پردازیم:
- اگر امکان ترک ساختمان در زمات 10 ثانیه برایتان وجو دارد این کار را انجام دهید در غیر این صورت در خانه بمانید و در مکان امنی پناه بگیرید.
- اگر در منزل یا سرکار هستید برای پناه گرفتن میتوانید به زیر میز بروید در صورت نبود میز در چهارچوب در قرار بگیرید در غیر این صورت در گوشه دیوارهای خارجی ساختمان و یا در کنار ستون قرار بگیرید و سر و صورت خود را با بازوهای خود بپوشانید.
- دقت کنید در هنگام وقوع زلزله هرگز در زیر پنجره و یا در کنار شیشه ها، زیر لوستر، کنار بوفه و قابهای بزرگ روی دیوار و به طور کل در اماکنی که امکان سقوط چیزی وجود دارد، قرار بگیرید.
- هرگز از آسانسور برای خروج ازآپارتمان استفاده نکنید.
- حدالامکان تا زمان متوقف شدن زلزله در ساختمان بمانید زیرا تلاش برای خروج از ساختمان بخصوص در آپارتمان ها ممکن است با ازدحام جمعیت مواجه شده و در نتیجه افرار دچار آسیب شوند.
- در صورتی که از ساختمان خارج شدید از تیرهای برق و ساختمان های بلند فاصله بگیرید.
- اگر سوار بر وسیله نقلیه هستید در اولین فرصت در مکانی امن که به دور از درختان، تیرهای برق، ساختمانها، پل های عابر پیاده و… باشد توقف نموده و در خودرو بمانید.
- پس از پایان زمین لرزه به مسیر خود ادامه دهید دقت نمایید که از روی پل ها و یا دست اندازهای آسیب دیده در اثر زلزله حرکت ننمایید.
- در صورت ماندن در زیر آوار سعی کنید اطرافیان را از وجود خود مطلع کنید مثلا به دیوار و یا جسمی در اطراف ضربه بزنید و یا باف فریاد زدن افراد را از حضور خود مطلع نمایید. برای جلوگیری از ورود گرد و خاک به دهانتان میتوانید آن را با پارچه ای پوشانده و از حرکات اضافی که موجی حرکت گرد و غبار و استنشاق آن می شود خودداری نمایید.
اقدامات لازم پس از وقوع زلزله
با انجام اقدامات زیر پس از وقوع زلزله می توانید به کاهش خطرات و خسارات ناشی از زلزله کمک نمایید:
- مراقب پس لرزه ها باشید زیرا دیوارها آسیب دیده اند و ممکن است با لرزشی کوچک فرو بریزند.
- اگر سالم هستید در مکان امنی قرار بگیرید و در صورت نیاز به افراد آسیب دیده کمک کنید
- خطوط آب، برق و گاز را بررسی نمایید و آنها را قطع نمایید.
- در صورتی که شیر حساس به زلزله در ساختمان نصب نیست با انتشار بوی گاز تلاش نمایید شیر گاز اصلی را ببنید در غیر این صورت به سرعت ساختمان را ترک کرده و با اداره گاز تماس بگیرید زیرا امکان انفجار ساختمان وجود دارد.
- در صورتی که ساختمان مجهز به شیر حساس به زلزله باشد هنگام وقوع زلزله با ریشتر معین با ریسک خطر بالا شیر حساس به زلزله به صورت خود به خود گاز را قطع می نماید و نیازی نیست که برای قطع گاز اقدام نموده و یا با اداره گاز تماس بگیرید.
- به سیستم برق ساختمان نیز توجه نموده و در صورت جرقه و یا استشمام بوی سوختگی سیم ها به سرعت برای قطع مدار برق تقدام نمایید.
- دودکش و هواکش های ساختمان را بررسی کنید.
- اگر در مناطق ساحلی زندگی می کنید در هنگام وقوع زلزله احتمال سونامی نیز وجود دارد بنابراین تا هنگام رفع خطر سواحل را ترک کنید.
مطابق با آنچه که گفته شد زلزله یکی از بالایای طبیعی است که تا بحال هیچ دستگاه و یا تکنولوژی جدیدی کشف نشده که بتواند انسان را قبل از وقوع آن آگاه نماید بنابراین باید با ایجاد آگاهی برای خود، خانواده و همه افراد جامعه تلاش کرد در صورت وقوع این حادثه هولناک با خونسردی و درستی رفتارهای ایمن انجام داده و به کاهش خطرات و خسارات ناشی از زلزله کمک نموده و آن ها را به حداقل رساند.
محصول پیشنهادی:
