جایگزینی و نصب پمپ دور متغیر به جای دور ثابت
در این بخش از مقالات گاز رسانی در مهام مارکت درباره جایگزینی و نصب پمپ دور متغیر به جای دور ثابت توضیح خواهیم داد.
یکی از مشکلاتی که در بیشتر سیستم های تاسیساتی ازجمله سیستم های گرمایشی ساختمان ها وجود دارد، تنظیم دبی و فشار مدار متناسب با تغییرات مصرف است. ازآنجاکه میزان مصرف آب (سرد، گرم و گرمایش) پیوسته در حال تغییر است و هیچگونه الگوی خاصی برای مصرف وجود ندارد، از این رو با افزایش یا کاهش مصرف ، میزان فشار آب داخل لوله ها پیوسته در حال تغییر است و این تغییرات مشکلاتی را در سیستم به وجود می آورد.
اگر بازه تغییرات دبی و فشار کوچک باشد پمپ های دور ثابت بازده به نسبت قابل قبولی دارند، ولی اگر بازه این تغییرات بزرگ باشد، که در بیشتر موارد هست، استفاده از پمپ های دور ثابت هدر رفت بسیار زیاد انرژی را به دنبال خواهد داشت.
در پمپ دور ثابت شمار گردش پروانه پمپ در واحد زمان (دور در دقیقه) ثابت است و این باعث کاهش انعطاف پذیری پمپ در برابر تغییرات فشار و دبی می شود.
به بیان دیگر پمپ دور ثابت تنها یک منحنی عملکرد دارد و نقطه کارکرد بهینه آن هم نقطه برخورد منحنی مصرف سیستم با این منحنی است . اگر نقطه مصرف پایین تر از نقطه مصرف بهینه باشد کارکرد پمپ با هدررفت انرژی همراه خواهد بود .
در پمپ دور متغیر اما می توان شمار گردش پروانه پمپ را در هر لحظه به دل خواه تنظیم کرد و نقطه بهره برداری پمپ را در شرایط بهینه قرار داد و درنتیجه در مصرف انرژی صرفه جویی چشمگیری به دست آورد. به بیان دیگر در پمپ دور متغیر می توان نقطه کارکرد پمپ را بسته به شرایط مصرف در بازه نامحدودی از منحنی های سرعت، از بیشترین تا کمترین اندازه سرعت انتخاب و به شکل خودکار تنظیم کرد. برای مثال اگر هد مورد نیاز سامانه در اثر افزایش افت در مدار زیاد شود، یا نیاز به دبی و فشار ا افزایش یا کاهش یابد به تغییر دور
پمپ به آسانی می توان تقاضای مورد نیاز مدار را تامین کرد.
به کارگیری پمپ دور متغیردر مدار موجب افزایش انعطاف پذیری سامانه، بازده پمپ و کاهش هزینه و مصرف انرژی الکتریکی پمپ ها می شود. با تبدیل سیستم پمپ دور ثابت به دور متغیر می توان بازده سامانه را ۱۰ تا ۱۵ درصد افزایش داد و از هدررفت مقادیر چشم گیر انرژی پیشگیری کرد.
هنگام طراحی معمولا پمپ دور ثابت با توجه به بیشترین هد و دبی مورد نیاز مدار و بزرگترین پمپ و قویترین موتور موجود در بازار انتخاب می شود درحالیکه در بیشتر مواقع به هد و دبی کمتری نیاز است و این بدان معناست که پمپ در بیشتر مواقع در نقطه ای غیر از نقطه کارکرد بهینه خود و با بازده کمتری کار می کند و هدررفت چشمگیر انرژی را در سیستم ایجاد می کند.
جایگزینی پمپ دور متغیر با پمپ دور ثابت بهترین راهکار حذف این مشکل در سیستم و کاهش هدررفت انرژی است تا نقطه کارکرد پمپ در هر
لحظه درست همان باشد که نیاز همان لحظه سیستم را تامین کند و نه بیشتر. سامانه کنترلی الکتروپمپ دور متغیر مشخصه های کارکرد موتور را در هر لحظه با مشخصه های بار به گونه ای تطبیق می دهد که قدرت و گشتاور موتور کاهش نیابد. روش کنترل دور در الکتروپمپ های دور متغیر می تواند به دو شکل مدار کنترلی باز یا بسته با پس خوراند فشار واقعی مدار باشد.
برخی مزایای استفاده از پمپ دور متغیر اینها هستند:
- کنترل جریان سیال متناسب با نیاز گرمایشی لحظه ای
- دستیابی به فشار و دبی ثابت در هر زمان و در هر نقطه از مدار
- گستردگی بازه کارکرد پمپ از کمترین تا بیشترین دور ممکن
- بی نیازی از دستگاه های کنترل دبی مکانیکی
- کاهش جریان الکتریکی مصرفی و هزینه انرژی الکتریکی
- کاهش دفعات روشن و خاموش شدن پمپ و کارکرد پیوسته و پایدار سیستم
- افزایش یا کاهش تدریجی دور متناسب با تغییرات مصرف
- تغیر جهت دور به سادگی و بدون نیاز به کنتاکتور
- امکان اتصال به سامانه های کنترل هوشمند و کنترل از راه دور
- راه اندازی نرم موتور و پمپ و کاهش تنش الکتریکی به شبکه و شوک مکانیکی به سیستم و درنتیجه کاهش استهلاک تجهیزات
- حذف خطر بروز پدیده ضربه قوچ در سیستم در اثر تغییرات ناگهانی فشار ناشی از روشن یا خاموش شدن آنی پمپ
- جلوگیری از گرم کردن و در نهایت سوختن موتور در کاربردهایی که موتور مدام چپگرد، راستگرد و یا خاموش می شود.
- حفاظت موتور در برابر بار اضافه و خاموش کردن موتور در حالتی که بار موتور از اندازه مجاز بیشتر شود
- کاهش هزینه های نگهداری و تعمیر تجهیزات برچیدن پمپ دور ثابت موجود و جایگزین کردن پمپ دور متغیر در موتورخانه باید به کمک افراد کارآزموده و باتجربه و بر اساس شیوه نامه های اجرایی شرکت سازنده پمپ انجام شود.
گام نخست انتخاب پمپ دور متغیر متناسب با بار مصرفی ساختمان است که برای این کار دبی آب در گردش و میزان فشار مورد نیاز سیستم و دیگر پارامترهای مهم همچون افت فشار مدارهای سیستم و … باید به دقت مورد توجه قرار گیرد.
برای اطمینان از کارکرد درست پمپ با بیشترین کارآیی باید هنگام نصب روش های پیشنهادی سازنده در کنار قوانین عمومی نصب ماشین آلات به دقت دنبال شود.
برخی نکات مهم که هنگام نصب پمپ باید مورد دقت و توجه قرار گیرند اینها هستند:
- پمپ باید کاملا تراز نصب شود و لوله مکش پمپ بدون کوچکترین نشتی و در تراز کامل اجرا گرد.
- محل یا شاسی نصب باید محکم باشد و پس از نصب و هنگام کار لرزش و ارتعاش نداشته باشد.
- اتصالات ورودی و خروجی به دقت آببند باشند.
- روی قطعات متحرک کوپلینگ حفاظ مناسب نصب شود.
- ابزارهای کنترلی مناسب مانند رگلاتور و … برای حفظ سلامتی پمپ و کارآیی بهتر آن در مدار پیش بینی شده باشد.
- مسیر لوله کشی باید مستقیم، بدون خم و زانو و تا جای ممکن با کمترین اتصالات ممکن اجرا شود.
- پیش از درگاه مکش پمپ باید لوله مستقیمی به طول دستکم ۵ برابر قطر مکش قرار داشته باشد تا همواره فشار متعادل و متوازن مکش ایجاد شده و از تلفات هیدرولیکی و کاهش بازده پمپ پیشگیری شود
- قطر لوله مکش یک نمره بیشتر از قطر مجرای رانش پمپ باشد.
- درمسیر رانش پمپ یک شیر دروازهای و یک سوپاپ کنترل قرار داشته باشد تا از پمپ در مقابل فشارهای اضافی وارده محافظت شود.
مطالب مشابه:
