سامانه های اطفای حریق ثابت-سامانه های شیلنگی

قسمت 1: هوزریل های آتش نشانی با شیلنگ نیمه سخت

هوزریل های آتش نشانی در شرایط مناسب با استفاده از تغذیه مداوم آب اطفاحریق بسیار موثری را به صورت فوری فراهم می‌نمایند.

الزامات این استاندارد به منظور اطمینان از قابلیت استفاده موثر از هوزریل توسط یک نفر همچنین عمر خدمت این سامانه‌ها تعیین شده‌اند.

با توجه به مدت زمان طولانی نصب این سامانه‌ها جهت اطمینان از عملکرد صحیح در لحظه استفاده انجام بازرسی‌ها و سرویس‌های دوره‌ای تا تدوین استاندارد ملی مربوطه مطابق با استاندارد   BS EN 671-3 اکیداً توصیه می‌شود.

این استاندارد یک قسمت از مجموعه استانداردهای ملی ایران شماره 22157-1با عنوان کلیه سامانه‌های اطفا حریق ثابت-سامانه‌های شلنگی است.

پیشنهاد مطالعه: همه چیز درباره هوزریل ها و کاربردهای آن

1- هدف و دامنه کاربرد

هدف از تدوین این استاندارد، تعیین الزامات و روش های آزمون به منظور ساخت و عملکرد سامانه های هوزریل های آتش نشانی با شلنگ نیمه سخت، جهت نصب در ساختمان ها و اتصال مداوم به تغذیه آب، جهت استفاده ساکنین است.

این استاندارد همچنین الزامات ارزیابی انطباق و نشانه گذاری این محصولات را نیز فراهم می نماید.

الزامات این استاندارد ممکن است به طور کلی برای سایر کابردها، نظیر کاربردهای دریایی یا در محیط های پر خطر نیز به کار گرفته شوند، گرچه ممکن است در چنین مواردی الزامات بیشتری نیاز باشد.   

این استاندارد برای هوزریل های آتش نشانی خودکار و همچنین هوزریل های آتش نشانی دستی، به منظور نصب به همراه جعبه آتش نشانی و یا بدون آن، قابل استفاده است.

2- مراجع الزامی  

در مراجع زیر ضوابطی وجود دارد که در متن این استاندارد به صورت الزامی به آنها ارجاع داده شده است.

بدین ترتیب، آن ضوابط جزئی از این استاندارد محسوب می‌شوند.

در صورتی که به مرجعی با ذکر تاریخ انتشار ارجاع داده شده باشد، اصلاحیه‌ها و تجدید نظرهای بعدی آن برای این استاندارد الزام آور نیست. در مورد مراجعی که بدون ذکر تاریخ انتشار به آنها ارجاع داده شده است همواره آخرین تجدید نظر و اصلاحیه‌های بعدی برای این استاندارد الزام آور است.

استفاده از مراجع زیر برای کاربرد این استاندارد الزامی است:

 1-2 استاندارد ملی ایران شماره 7010: سال 1392، نمادهای نگاره ای- رنگ های ایمنی و علایم ایمنی-علائم ایمنی ثبت نشده

2-2 استاندارد ملی ایران شماره 2-12523: سال 1388، پلاستیک ها- روشهای قرار دادن در معرض منابهع نوری آزمایشگاهی-قسمت 2: لامپ های قوس زنون

3-2 استاندارد ملی ایران شماره 10315: سال 1387، آزمون خوردگی در شرایط مصنوعی- آزمون مه نمکی 

3- اصطلاحات و تعاریف

در این استاندارد اصطلاحات و تعاریف زیر به کار برده می شود:

1-3 هوزریل های آتش نشانی خودکار؛ هوزریل خودکار

وسیله اطفاء حریقی که الزاماً از یک قرقره با امکان تغذیه آب از مرکز آن، شیر خودکار ورودی، شیلنگ نیمه سخت، نازل قطع جریان و در صورت لزوم هدایتگر شیلنگ تشکیل شده است.

2-3 هوزریل های آتش نشانی ثابت؛ هوزریل ثابت

هوزریلی که با یک هدایتگر شیلنگ مجاور به قرقره، تنها قادر به چرخش در یک صفحه است. 

3-3 هوزریل های آتش نشانی دستی؛ هوزریل دستی

وسیله اطفای حریقی که از یک قرقره با امکان تغذیه آب از مرکز آن، شیر ورودی دستی مجاور به قرقره، شیلنگ نیمه سخت، نازل قطع جریان و در صورت لزوم یک هدایتگر شیلنگ تشکیل شده است.

4-3 حداکثر فشار کاری

خداکثر فشار مجازی که هوزریل برای آن طراحی شده است.

5-3 مجموعه قرقره و شیر

قسمتی از مجموعه هوزریل های آتش نشانی که متشکل از یک قرقره، شیر خودکار قطع کن ورودی (اگر نصب شده باشد) و اتصال های به قرقره، به اسثناء شیلنگ نیمه سخت، نازل قطع جریان و اتصالات یا کوپلینگ ها است.

6-3 نازل قطع حریان

جزئی در انتهای شیلنگ که به منظور هدایت و کنترل تخلیه آب استفاده می شود. 

7-3 هوزریل های آتش نشانی با قابلیت چرخش به طرفین؛ هوزریل با قابلیت به طرفین

هوزریلی که قادر به چرخش و چرخش به طرفین در بیش از یک صفحه بوده و بر روی یکی از موارد زیر نصب می‌شود:

• بازو با قابلیت چرخش به طرفین
• لوله با قابلیت چرخش به طرفین
• در با قابلیت چرخش به طرفین  

8-3 قطر نازل

کوچکترین قطر مقطع خروجی نازل.

9-3 قطر معادل نازل

قطر محاسبه شده از مقطع غیر دایره‌ای یا مجموع مقاطع خروجی نازل.

10-3 شیر فلکه‌ای از نوع دیسک آب بند افقی

شیر قطع کننده‌ای که دیسک آب بند داخل شیر و محور (مغزی شیر)، به صورت عمود، به یکدیگر متصل شده و دیسک نیز در جهت عمود به جریان آب قرار دارد و با بالا و پایین رفتن دیسک به واسطه چرخش فلکه شیر، دبی خروجی آب، کنترل و یا قطع می‌شود.

4- الزامات

1-4 انطباق با الزامات آورده شده در این بند، باید از طریق انجام آزمون های بند 5 مورد تایید قرار گیرد.

2-4 توزیع ماده خاموش کننده

1-2-4 قطر شیلنگ داخلی

قطر شیلنگ داخلی باید یکی از موارد زیر باشد:

• 19mm
• 25mm
• 33mm

2-2-4 حداقل دبی

دبی در حالت های اسپری و جت باید مطابق با جدول 1 باشد.

3-2-4 طول پرتاب موثر

طول پرتاب موثر از تخلیه های انجام گرفته در فشار 0.2MPa نباید کمتر از  موارد زیر باشد( متناسب با کاربرد):

الف: تخلیه در حالت حت 10m

ب: تخلیه در حالت اسپری صفحه ای 6m

ج: تخلیه در حالت اسپری مخروطی 3m

4-2-4 تخلیه در حالت اسپری

نازل های دارای اسپری باید دارای زاویه پاشش مطابق با مقادیر زیر باشند:

الف: حالت اسپری صفحه ای (5 ± °90)

ب: حالت اسپری مخلوطی (نباید کمتر از 45º باشد)

پیشتهاد مطالعه: یک جعبه آتش نشانی دارای چه تجهیزاتی می باشد؟

3-4 قابلیت اطمینان عملکردی

1-3-4 شیلنگ-کلیات

شیلنگ باید از نوع نیمه سخت و مطابق با استاندارد EN694 باشد.

2-3-4 نازل قطع جریان-کلیات

در انتهای شیلنگ باید یک نازل قطع جریان دارای حالت‌های کنترلی زیر است، نصب شده باشد:

الف- بسته

ب- اسپری  

ج- جت

توصیه می‌شود که ترتیب حالت‌ها، همانند بالا باشد به طوری که حالت اسپری مابین حالت بسته و جت باشد.

هرگونه تخلیه از حالت اسپری باید در قالب اسپری صفحه‌ای یااسپری مخلوطی باشد.  

نازل‌های قطع جریاناز نوع تفنگی، باید به طور خودکار بسته شوند.

3-3-4 قرقره-ساختار

قرقره باید حول یک محور بچرخد.

قرقره باید شامل دو صفحه گرد با حداکثر قطر 800mm بوده و قسمت های داخلی و یا درام آن برای شیلنگ های 19mm و یا 25mm دارای حداقل قطر 200mm و برای شیلنگ 33mm نیز حداقل قطر 280mm باشد.

4-3-4 قرقره-چرخش به دور خود

هوزریل نباید پس از چرخش نشتی قابل مشاهده‌ای داشته باشد.

5-3-4 قرقره -چرخش به طرفین

هوزریل های آتش نشانی دارای قابلیت چرخش به طرفین باید قادر به چرخش به طرفین با زاویه حداقل ۱۷۰ درجه بوده و هیچ نشتی یا آسیب قابل مشاهده‌ای نیز نداشته باشند.

6-3-4 قرقره-مقاومت به ضربه و بارگذاری

نباید هیچگونه تغییر شکلی که باعث ایجاد اختلال در عملکرد قرقره می‌شود قرقره و یا اتصالات شلنگ در ورودی یا خروجی آن ایجاد شود.

7-3-4 نازل قظع جریان-مقاومت به ضربه

نازل نباید شکستگی یا نشتی قابل مشاهده ای داشته باشد.

8-3-4 نازل قطع جریان-گشتاور عملیاتی

گشتاور لازم حهت استفاده از نازل در هریک از حالت های کنترلی (به عنوان مثال اسپر، جت یا کنترل دبی) در حداکثر فشار کاری برای شیلنگ های با قطر 19mm و 25mm نباید از 4Nm و برای شیلنگ با قطر 33mm از 7Nm تجاوز نمی کند.

9-3-4 شیر قطع کن ورودی-کلیات

یک شیر قطع کن باید به هوزریل نصب شده باشد.

10-3-4 شیر قطع کن ورودی-شیر دستی قطع کن ورودی

شیر دستی قطع کن ورودی باید با چرخش دسته یا فلکه آن در جهت ساعت گرد، بسته شود. همچنین جهت باز شدن شیر نیز باید با نشانه‌ای، مشخص شده باشد.

شیر فلکه‌ای از نوع دیسک آب بند افقی باید با حداکثر 3/5 دور چرخش فلکه آن به طور کامل باز شود.

یادآوری 1- توصیه می شود یک تجهیز قفل کننده به گونه ای نصب شود که پیش از برقراری جریان آب توسط باز کردن شیر قظ کن دستی، نازل امکان جابه جایی و خارج شدن از محل خود را نداشته باشد.

یادآوری 2- شیر می تواند از نوع فلکه ای از نوع دیسک آب بند افقی یا از نوع سریع بازشو باشد. توصیه می شود در انتخب نوع شیر قطع کننده مورد استفاده، اثر ضربه قوچ در نظر گرفته شود.

11-3-4 شیر قطع کن ورودی-شیر خودکار قطع کن ورودی

شیر خودکار قطع کن ورودی باید با جرخش حداقل 3 دور کامل قرقره، به طوز کامل باز شود. هیچ نشت قابل مشاهده ای نیز باید اتقاق بیفتد.

یادآوری- توصیه می شود به منظور سهولت در نگهداری و تعمیر هوزریل های مجهز ه شیر خودکار، شیرهای جداکننده منبع تغذیهآب، مد نظر گرفته شوند.

12-3-4 ویژگی های هیدرولیکی-مقاومت به فشار داخلی

هوزریل های آتش نشانی نباید نشتی داشته باشد.

13-3-4 ویژگی های هیدرولیکی-استحکام

قرقره نباید در فشاری کمتر از حداقل فشار ترکیدن ذکر شده در جدول 2، از هم گسیخته شود.

4-4 قابلیت بیرون کشیدن شیلنگ

نیروهای به کارگرفته شده برای باز کردن شیلنگ در هر جهت افقی، نیابد از مقادیر داده شده در جدول 3 بیشتر شوند.

2-4-4 قرقره-ترمز حرکتی

چرخش قرقره به دور خود باید طی یک دور جرخش متوقف شود

3-4-4 شیلنگ-حداکثر طول

کل طول شیلنگ باید به صورت یک تکه بوده و توصیه ی شود از 30m بیشتر نشود.

5-4 رنگ

رنگ قرقره باید قرمز باشد.

6-4 نازل قطع حریان

1-6-4 نشانه گذاری حالت کنترلی-نازل های با عملکرد پبچشی

نازل های با عملکرد پیچشی برای نشان دادن جهت باز و بسته شدن باید نشانه گذاری شده باشند.

2-6-4 نشانه گذاری حالت های کنترلی- نازل های با عملکرد اهرمی و تفنگی

نازل های با عملکرد اهرمی و تفنگی باید برای نشان دادن حالت های زیر نشانه گذاری شوند:

الف- بسته

ب- اسپری

ج- جت

برای مطالعه ادامه مقاله وارد لینک زیر شوید:

پیشنهاد مطالعه: استاندارد هوزریل های آتش نشانی با شیلنگ نیمه سخت(بخش دوم)

پیشنهاد مطالعه: استاندارد هوزریل های آتش نشانی با شیلنگ نیمه سخت(بخش سوم)

لینک خرید انواع تجهیزات آتش نشانی